Acknowledgement – Make Learning Great Again

กิตติกรรมประกาศ โครงการศึกษาวิจัยรูปแบบการเรียนรู้สำหรับคนรุ่นใหม่ ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) ทางสถาบันการเรียนรู้ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) ขอขอบพระคุณในความสนับสนุนครั้งนี้ และขอบพระคุณความช่วยเหลืออย่างดียิ่งในการให้คำแนะนำ และการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นตลอดระยะเวลา 6 เดือนของโครงการ บุคลากรในสถาบันการเรียนรู้ มจธ. ทุกท่านล้วนยื่นมือให้ความช่วยเหลือในโครงการวิจัยนี้ ทั้งอาจารย์ นักวิจัย นักพัฒนาการศึกษา และเจ้าหน้าที่ธุรการ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ดร. ธนภัทร์  ดีสุวรรณ ผู้ค้นคว้าสถิติหนังสือเสียง คุณคชานนท์ นิรันดร์พงศ์ ผู้ตรวจคำสะกด คุณจิราภรณ์ วงษ์เกิด ผู้สืบค้นสถิติประชากร คุณเมตตา มงคลธีระเดช นักประชาสัมพันธ์ ผู้ผลิตสื่อสิ่งพิมพ์ และผู้ให้ความช่วยเหลือในการสัมภาษณ์ และ คุณกานต์พิชชา สุคนธามัย ที่ปรึกษาด้านบัญชี ขอบคุณผู้ให้ความร่วมมือ และสละเวลาในการให้สัมภาษณ์  ได้แก่ รศ. ไพฑูรย์ ธรรมแสง (อดีตอธิการบดี สถาบันราชภัฏลำปาง)  ดร. ณิชมน นาคสิเนหบูร (Open Grid Computing)  ดร. นเรศ…

Index – Make Learning Great Again and Again and Again

ข้อมูลนี้เป็นส่วนหนึ่งของการนำเสนอผลงาน “โครงการศึกษาวิจัยรูปแบบการเรียนรู้สำหรับคนรุ่นใหม่” ดำเนินการวิจัยโดย สถาบันการเรียนรู้ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจาก สำนักงานบริหารและพัฒนาองค์ความรู้ (องค์การมหาชน) จัดเผยแพร่ผลงานภายใต้หัวข้อ Make Learning Great, Again and Again and Again! วันที่ 18 พฤษภาคม 2560 เวลา 8:30 – 12:30 น. ณ ห้องประชุมจำรัส ฉายะพงศ์ อาคารเรียนรวม 2 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี website: http://MLGAAA.com กิตติกรรมประกาศ: Acknowledgement – Make Learning Great Again Platforms for Learning MOOCs – Make Learning Great Again YouTube – Make Learning Great Again Social Media – Make…

Survey – Make Learning Great Again

การสำรวจพฤติกรรมการเรียนรู้ของคนไทย หัวข้อ แบบสอบถามสำรวจพฤติกรรมและทัศนคติการเรียนรู้ของประชากรไทย ระหว่างวันที่ 26 ธันวาคม พ.ศ 2559 ถึง 31 มกราคม พ.ศ. 2560 จากกลุ่มตัวอย่างทั้งหมด 682 คน ประกอบไปด้วยคนที่ใช้อินเทอร์เน็ตเป็นประจำ จำนวน 419 คน และคนที่ไม่ได้ใช้อินเทอร์เน็ต จำนวน 263 คน ประกอบไปด้วย กลุ่มที่ไม่ใช้อินเทอร์เน็ต สาเหตุที่ไม่ใช้อินเทอร์เน็ตคือ ไม่มีมีความจำเป็นต้องใช้ ใช้วิธีการขอคำปรึกษาจากคนใกล้ชิดเป็นช่องทางการเรียนรู้และค้นหาข้อมูลที่ต้องการ ทักษะและความรู้ที่ต้องการเพิ่มเติม คือทักษะชีวิต เช่น การทำอาหาร การเย็บปักถักร้อย มากที่สุด อุปสรรคในการเรียนรู้ออนไลน์ คือใช้คอมพิวเตอร์ไม่เป็น หรือใช้ไม่คล่อง และคิดว่าไม่มีความจำเป็นที่จะต้องใช้สื่อการเรียนรู้ออนไลน์ สื่อการเรียนรู้ออนไลน์ควรจะมีรูปภาพมาก ๆ เนื้อหาที่เป็นตัวอักษรน้อย จะทำให้การเรียนรู้บนอินเทอร์เน็ตน่าเข้าไปใช้มากขึ้น กลุ่มที่ใช้อินเทอร์เน็ต ส่วนใหญ่ใช้โทรศัพท์มือถือแบบสมาร์ทโฟนเพื่อการเรียนรู้และหาข้อมูลที่ต้องการ ทักษะและความรู้ที่ต้องการเพิ่มเติม คือ ทักษะและความรู้ที่เกี่ยวกับการทำงานประกอบอาชีพ ใช้สื่อสังคมออนไลน์เป็นช่องทางการติดต่อสื่อสารและการแบ่งปันความรู้ เรียนรู้ออนไลน์จากสื่อบน  social media และ เรื่องที่เรียนรู้คือความรู้ทั่วไป เช่น…

Pilot Projects – Make Learning Great Again

โครงการนำร่อง การพัฒนาหลักสูตร MOOCs ร่วมกับผู้ประกอบการอุตสาหกรรมเพื่อการพัฒนาความรู้และทักษะอาชีพให้กับผู้เรียนและกลุ่มวัยทำงาน เน้นทักษะอาชีพ เน้นกลุ่มวัยทำงาน Re-tool และ Re-train การสร้าง Social Media Platform เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ของคนรุ่นใหม่ เป็นพื้นที่กลางในการแนะนำสื่อ ผลักดัน online marketplace ด้านสื่อ สร้างระบบ online coaching โครงการ Hackathon เพื่อการสร้าง Edutainment และสื่อการเรียนรู้ มุ่งเน้น สื่อ STEM, serious games, หรือของเล่นเพื่อการเรียนรู้ ระดมความคิดสร้างสรรค์ นำไปสู่ prototype จัดใ้ห้มี mentoring และ funding Mobile Learning Lab สำหรับโรงเรียนในถิ่นทุรกันดาร ลด digital divide ในถิ่นกันดาร รวบรวมสื่อทั้ง online และ offline จัดระบบการหมุนเวียน Credits ข้อมูลนี้เป็นส่วนหนึ่งของการนำเสนอผลงาน…

Policy Recommendation – Make Learning Great Again

คำแนะนำเชิงนโยบาย เป้าหมายเชิงนโยบาย พัฒนาศักยภาพของคนรุ่นใหม่ ให้เป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลงของสังคม และเป็นผู้สร้างสรรค์สิ่งที่ดี ให้กับโลกยุคศตวรรษที่ 21 ด้วยการใช้นวัตกรรมการเรียนรู้ที่หลากหลาย และเหมาะสมกับความต้องการของผู้เรียน   กลยุทธ์ที่ 1 บูรณาการนโยบายและแผนที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาในมิติต่าง ๆ ซึ่งรวมถึงนโยบายและยุทธศาสตร์ด้านการพัฒนาเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อการเรียนรู้ และการพัฒนาการเรียนรู้สำหรับคนรุ่นใหม่ ให้เป็นส่วนหนึ่งของแผนการปฏิรูปการศึกษาและแผนยุทธศาสตร์ระยะยาวของประเทศ มาตรการ บูรณาการแผนการศึกษาและแผนเทคโนโลยี ตรวจสอบการเข้าถึงโครงสร้างพื้นฐาน กลยุทธ์ที่ 2 สร้างความตระหนักสาธารณะให้เห็นความสำคัญของพฤติกรรมการเรียนรู้ของคนรุ่นใหม่ และนวัตกรรมสื่อการเรียนรู้รูปแบบต่าง ๆ มาตรการ ประกวดสื่อการเรียนรู้ เทียบโอนหน่วยกิตจาก MOOCs ส่ิงเสริม Serious Games กลยุทธ์ที่ 3 การพัฒนาบุคลากรทางการศึกษาให้เข้าใจนวัตกรรมการเรียนรู้ใหม่ ๆ และประยุกต์กับการสอนในห้องเรียน สนับสนุนให้ใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีสารสนเทศที่แลกเปลี่ยนเรียนรู้กับผู้เรียนทั่วโลก มาตรการ เปลี่ยนบทบาทจาก teach เป็น facilitate รู้เท่าทันสื่อ (media literacy) เชื่อมโยงกับรูปแบบออฟไลน์ กลยุทธ์ที่ 4 สนับสนุนและส่งเสริมการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้ออำนวย และมีมาตรการสนับสนุนให้ผู้ประกอบการและผู้ให้บริการการเรียนรู้ (education service providers) พัฒนาสื่อและนวัตกรรมเพื่อการเรียนรู้ที่เหมาะสม มาตรการ จัดตั้ง incubator สำหรับธุรกิจการเรียนรู้ ส่งเสริมอาชีพใหม่บน…

Future Trends – Make Learning Great Again

แนวโน้มในอนาคต ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) Learning Analytics ระบบวิเคราะห์ข้อมูลการเรียนรู้ ช่วยให้พี่เลี้ยงเข้าใจผู้เรียน เพื่อให้คำแนะนำแบบเฉพาะตน เสริมจุดแข็ง แก้ไขจุดอ่อน Mentors  ระบบพี่เลี้ยงอัตโนมัติ ช่วยเพิ่มโอกาสความสำเร็จ ช่วยวิเคราะห์จัดกลุ่มผู้เรียน เครือข่ายสังคม และโครงสร้างเนื้อหา Chatbot เช่น bot ช่วยเตือนเวลาส่งการบ้านของ Alec Jones และ bot ชื่อ Jill Watson โดย Professor Ashok Goel ตอบคำถามผู้เรียนในห้องสนทนา Cognitive Agents  AI ที่มีความเป็นตัวตน คิดอ่านแทนมนุษย์ได้ สามารถช่วยจัดตารางเวลา ค้นหาข้อมูล วิเคราะห์อารมณ์ของผู้เรียน การรวมพลังจากฝูงชน (Crowdsourcing) Crowdfunding  ผู้ผลิตสื่อรับบริจาคจากผู้มีจิตศรัทธารายย่อย โดยมอบของที่ระลึก (freemium) หรือสิทธิพิเศษเป็นการตอบแทน MMORPGs แบ่งงานและแบ่งบทบาทระหว่างผู้เล่น เช่น หน้าที่รบ หน้าที่รวบรวมทรัพยากร เกมดำเนินต่อไปแม้ออกจากระบบ Blockchain เก็บข้อมูล…

Audiobooks & Podcasts – Make Learning Great Again

Audiobooks & Podcasts ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ การส่งข้อมูลแบบ Push ระบบช่วยดาวน์โหลดตอนใหม่ให้อัตโนมัติ และลบตอนเก่าเมื่อฟังจบ เรียนรู้ร่วมกับกิจกรรมอื่นได้ ฟังในรถระหว่างเดินทาง หรือฟังบนโทรศัพท์ระหว่างเดินเล่น เหมาะกับเนื้อหายาว ผู้ฟังใช้เวลากับสื่อทางเสียงยาวนานกว่าการอ่านเนื้อหาบนเว็บไซต์ ปรับความเร็วได้ ปรับช้าลงเพื่อให้เข้าใจภาษาต่างประเทศ หรือปรับเร็วขึ้นเพื่อประหยัดเวลา การทำ bookmark ไฟล์ .m4b สำหรับ audiobook มีการแบ่งตามบท สามารถคั่นหน้าได้ ความเท่าเทียม ทำให้ผู้พิการทางสายตาและการอ่าน มีโอกาสเรียนรู้อย่างเท่าเทียม เคล็ดลับ แบ่งงานเป็นบทเล็ก ๆ ใช้ crowdsourcing ในการอ่านหนังสือเสียง โดยแบ่งกันอ่านคนละบท หนังสือฉบับย่นย่อ (abridged) แปลงหนังสือเล่มยาวให้เป็นหนังสือเสียงฉบับย่อ เพื่อให้วางขายได้เร็วขึ้น ลองอ่านแบบ drama ดัดเสียงตามตัวละคร หรือใช้ผู้อ่านสองคน อาจใช้เสียงดนตรีและ sound effect ใช้พิธีกรร่วม ทดลองรูปแบบการสัมภาษณ์ การแบ่งช่วงตอน การโต้วาที หรือเกมโชว์ ระดมทุนด้วย crowdfunding รับเงินบริจาคจากผู้ฟัง ขายของ freemium…

Computer Games – Make Learning Great Again

Computer Games ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ มีความท้าทายหลายระดับ ระดับ (level) ความยาก-ง่าย ที่หลากหลาย และความท้าทายที่เหมาะสมสำหรับผู้เล่นทุกคน ใช้แรงจูงใจภายใน การกำหนดบทบาทให้ชัดเจน จะส่งเสริมให้เกิด intrinsic motivation ในการทำภารกิจให้ลุล่วง ส่งเสริมให้กล้าล้มเหลว สถานการณ์จำลองที่มีความเสี่ยงต่ำ ทำให้ผู้เรียนกล้าทดลอง กล้าเผชิญความล้มเหลว มีเรื่องราวเฉพาะตน ประสบการณ์ในเกมของแต่ละคน ไม่ซ้ำกัน โดยเฉพาะใน Massive Multiplayer Online Role-Playing Games (MMORPGs) เชื่อมโยงกับชีวิตจริง เกมช่วยให้สามารถโยงเนื้อหาความรู้ที่ซับซ้อนเข้ากับชีวิตจริงได้ เคล็ดลับ ภารกิจหลากหลาย เลือก quest ที่สอดคฃ้องกับผลลัพธ์การเรียนรู้ เช่น การรวบรวม การไขปริศนา การแบ่งปัน การสอดแนม ใช้โครงช่วยฝึก ใช้ scaffold ช่วยฝึกฝนทักษะทีละส่วนจนคล่อง แล้วจึงให้ผู้เรียนทำส่วนอื่นด้วยตนเอง ให้รางวัล ให้รางวัลเป็น badge หรือการปลดล็อค level ถัดไป ผู้สอนอาจให้รางวัลเพิ่มเติมก็ได้ เล่นได้หลายคน การเล่นพร้อมกันหลายคน…

Social Media – Make Learning Great Again

Social Media (เช่น Facebook)  ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ มีกลุ่มผู้ใช้เริ่มต้น ต้องสร้างเครือข่ายให้เป็นที่นิยมอย่างเข้มแข็งในสังคมเริ่มต้น ที่เป็นกลุ่มเพื่อน ญาติมิตร คนสนิท เช่น Facebook เริ่มต้นที่มหาวิทยาลัย Harvard ขยายฐานผู้ใช้ ต้องเพิ่มจำนวนผู้ใช้งานให้หลากหลาย เช่น Facebook เผยแพร่ออกสู่มหาวิทยาลัยอื่น ๆ และสู่ประชาชนทั่วไปในที่สุด มีการแแบ่งปัน ผู้ใช้สามารถชักชวนผู้ใช้คนอื่นเข้ามาในระบบได้อย่างง่ายดาย มีขั้นตอนไม่ยุ่งยาก เน้นการมีส่วนร่วม การมีส่วนร่วม (engagement) เป็นตัวชี้วัดความสำเร็จของเนื้อหา แต่ละ platform มีนิยามของ engagement แตกต่างกัน เช่น Likes, Shares, Comments, Replies, Retweets, Mentions สร้างคุณค่า เช่น ถ้าต้องการสร้างเครือข่ายเกี่ยวกับสุขภาพ ควรมีผู้ใช้และผู้ดูแลระบบที่เป็นแพทย์ เพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือของข้อมูล และเพิ่มคุณค่าของเครือข่าย เคล็ดลับ เผยแพร่หลายช่องทาง เผยแพร่ทุกช่องทางที่กลุ่มเป้าหมายใช้ เช่น Facebook, LINE, Instagram, Google+ และ…

YouTube – Make Learning Great Again

Videos on YouTube ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ สร้างแรงบันดาลใจ เริ่มวีดิโอด้วยเรื่องราวที่น่าสนใจใกล้ตัว แล้วจึงอธิบายรายละเอียดหรือทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง ดึงอารมณ์และความรู้สึกของผู้ชมให้ผูกพันกับเรื่องราว ค้นพบและแบ่งปันได้ง่าย ใช้ metadata เพื่อระบุคำสำคัญ (keywords) ตรวจสอบแนวโน้มผ่าน Google Trends สร้างเนื้อหาเป็นชุด (series) และวิเคราะห์ผู้ชมด้วย YouTube Analytics มีปฏิสัมพันธ์ ตั้งคำถาม รับฟังความคิดเห็นของผู้ชม ตอบคำถามใน comments ผ่านทางวีดิโอ ให้โอกาสผู้ชมได้แนะนำแนวคิดสำหรับตอนถัดไป มีความน่าเชื่อถือ เนื้อหาต้องเป็นของแท้ ไม่ปลอมแปลงหรือคัดลอกโดยไม่ระบุแหล่งที่มา ข้อมูลถูกต้อง บอกประวัติและวิทยฐานะของผู้บรรยาย ออกแบบโดยเฉพาะ วีดิโอสำหรับการสอนออนไลน์ควรถ่ายทำโดยคำนึงถึงผู้ชมออนไลน์เป็นพิเศษ วีดิโอที่บันทึกจากการสอนในห้องเรียนทั่วไปอาจขาดความน่าสนใจ เคล็ดลับ สั้นและสม่ำเสมอ ดึงดูดความสนใจผู้ชมด้วยวีดิโอที่สั้น (< 6 นาที) สร้างฐานผู้ชม (fan club) ด้วยเนื้อหาที่สม่ำเสมอ มีความสอดคล้องใช้หัวเรื่องและคำทิ้งท้ายเพื่อสร้างความเชื่อมโยงระหว่างวีดิโอ ผู้ชมมีส่วนร่วม ให้โอกาสผู้ชมได้ร่วมตอบคำถามชิงรางวัล แสดงความคิดเห็น และยื่นข้อเสนอแนะ ตอบสนองต่อความคิดเห็นเหล่านั้น นำแนวคิดของผู้ชมมาใช้ในการผลิต แสดงหน้าผู้สอน ตัดต่อวีดิโอให้มีหน้าผู้สอนสลับกับสไลด์…

MOOCs – Make Learning Great Again

MOOCs: Massive Open Online Courses ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ Blended Learning หลักสูตรที่มีเนื้อหาออนไลน์อย่างน้อย 30% แต่ไม่ถึง 80% ให้ผลลัพธ์ดีกว่าหลักสูตรออนไลน์และ face-to-face Personal Mentors พี่เลี้ยงมอบคำแนะนำแบบตัวต่อตัว ตอบคำถาม ตรวจการบ้าน หรือนัดพบตามเวลา (office hours) Designed Customization ทางเลือกของกิจกรรมที่ถูกออกแบบไว้แล้ว ช่วยส่งเสริม personalized learning ให้เหมาะกับระดับความสามารถ (differentiation) ห้องสนทนา ผู้เรียนที่ประสบความสำเร็จมักร่วมแสดงความเห็นในห้องสนทนา ทำให้ผู้เรียนอื่น ๆ ได้ประโยชน์จาก diversity และ contextualization ไปด้วย ความมั่นใจของผู้เรียน อาชีพและประสบการณ์การศึกษาเดิม ส่งผลให้ผู้เรียนมีความมั่นใจในตนเอง กล้าคิด และกล้าตอบคำถามในห้องสนทนา ประกาศนียบัตร Nano Degree ของ Udacity และ Specialization ของ Coursera ช่วยสร้างรายได้ให้ platforms,…